Bez czarny
Bez czarny
łac. Sambucus nigra
Rodzina: piżmaczkowate (łac. Adoxaceae) – klik
Liczba gatunków występujących w Polsce: 3 – klik
Typ: krzew liściasty – klik







| Indeks jadalności | ![]() Jadalne części: – owoce (bez pestek) – kwiaty konieczna obróbka termiczna! Substancje antyodżywcze – glikozydy cyjanogenne (sambunigryna) |
| Indeks medyczny | ![]() Często wykorzystywane: – kwiaty – owoce |
| Identyfikacja | ![]() Bardzo łatwa |
| Częstotliwość występowania | ![]() Bardzo częsta |
| Pod ochroną? | Nie (2024 r.) |
Badania kliniczne:
1. Badanie opublikowane w 1995 r. a przeprowadzone w 1993 r. wskazuje na duży potencjał ekstraktu z owoców bzu czarnego (sambucol) w leczeniu objawów grypy (wirusy z 1993 r. między innymi szczep Grypa B Panama/45/90). Było to badanie kliniczne, placebo z podwójną ślepa próbą przeprowadzone na 40 osobach w Izraelu (finalnie 27 osób zakwalifikowało się do badania). Poprawa objawów w grupie bzu nastąpiła po 2 dniach (po 6, w grupie placebo). Całkowite wyleczenie w grupie bzu trwało 2-3 dni a w grupie placebo 6 dni [1].
2. Badanie kliniczne z 2004 r. przeprowadzone na 60 osobach wykazało, że redukcja objawów w grupie ekstraktu z owoców bzu następuje o ok. 4 dni szybciej niż w przypadku grupy placebo [2].

3. Badanie kliniczne placebo z 2009 roku przeprowadzone na 64 osobach wykazało, że w grupie owoców bzu czarnego całkowita redukcja objawów przeziębienia po 48 godzinach nastąpiła w 28% przypadków. W grupie placebo było to 0% [3].
4. W 2016 r. opublikowano badanie placebo z podwójną ślepą przeprowadzone na grupie 312 osób odbywających dalekie podróże lotnicze. Po podróżach samolotowych statystycznie obserwuje się większą zachorowalność na przeziębienia. W grupie ekstraktu z owoców bzu czarnego zachorowało 12 osób, a w grupie placebo 17. Wynik był statystycznie nieistotny. Czas trwania choroby w grupie bzu skrócił się o 2 dni, a przebieg choroby był łagodniejszy [4].
5. Badanie opublikowane w 2020 r. wykonane przed pandemią COVID -19 nie potwierdziło mocy ekstraktu z owoców bzu. Przeprowadzono je na 87 pacjentach, a czas choroby w grupie bzu oraz w grupie placebo trwał prawie tyle samo 8,7 dnia [5].
Inne badania:
1. Badanie na myszy opublikowane w 2014 roku wskazało na aktywność przeciwdepresyjną owoców bzu czarnego, większą niż leku przeciwdepresyjnego (imipraminy). W przypadku ekstraktu z liści efekt był równy imipraminie. Do 2025 brak dowodów klinicznych na ludziach. Badanie wykazało większą skuteczność bzu czarnego niż bzu hebdu.
Przegląd właściwości i badań od AI:
Moje filmy o bzie:
Więcej praktycznych informacji o dzikich roślinach Polski znajdziesz w e-booku.
Źródła:
- ZICHRIA ZAKAY-RONES i inni: Inhibition of Several Strains of Influenza Virus in Vitro
and Reduction of Symptoms by an Elderberry Extract {Sambucus nigra L.) during an Outbreak
of Influenza B Panama, 1995. - ZICHRIA ZAKAY-RONES i inni: Randomized Study of the Efficacy and Safety of Oral Elderberry Extract in the Treatment of Influenza A and B Virus Infections, 2004.
- Kong F. Pilot clinical study on a proprietary elderberry extract: efficacy in addressing influenza symptoms. Online J Pharmacol Pharmacokinet. 2009.
- Evelin Tiralongo i inni: Elderberry Supplementation Reduces Cold Duration and Symptoms in Air-Travellers: A Randomized, Double-Blind Placebo-Controlled Clinical Trial, 2016.
- Macknin i inni: Elderberry Extract Outpatient Influenza Treatment for Emergency Room Patients Ages 5 and Above: a Randomized, Double-Blind, Placebo-Controlled Trial, 2020.
- Mahmoudi i inni: Antidepressant activities od sambucus ebulus and sambucus nigra, 2014.
Zachęcamy do śledzenia nas w social-mediach








Zachęcam do pozostawienia komentarza ;)!